7. ikasgaia (10 guztira) · 12 min irakurtzeko · Berrikuspen-data: 26/10/2026
C eranskina: proba-prozedurak eta ebaluazio-plana
Ikasgai ireki bat irakurtzen ari zara. Matrikulatu testak eta ariketak egiteko, zure aurrerapena gordetzeko eta ziurtagiria lortzeko.
Matrikulatu · 5. maila (79 €)A eranskineko taulek esaten dizute zer betekizun aplikatzen diren; C eranskinak esaten dizu bakoitza nola egiaztatzen den. EN 301 549 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) bi ebaluatzaile desberdinek emaitza berarekin aplika dezaketen zerbait bihurtzen duen eranskina da, eta horregatik da «arauaren araberakoa» deitu nahi duen edozein proba-planen oinarria. Ikasgai honetan, haren sarrerak irakurtzen, haren emaitzak interpretatzen eta haiekin ebaluazio-plan oso bat eraikitzen ikasiko duzu, 4. mailan aztertu zenuen WCAG-EM (leiho berri batean irekitzen da) metodologiarekin lotuta.
C eranskineko sarrera baten anatomia
C eranskinak arauaren gorputzaren zenbakitze bera darabil, «C» aurrizkiarekin: 7.3 betekizunaren prozedura C.7.3 da. Sarrera bakoitzak lau zati ditu:
- Ebaluazio mota: ikuskapena (edukiaren edo produktuaren berrikuspen aditua), neurketa (tresna batekin balio bat lortu eta atalase batekin alderatzea) edo proba (ekintza bat egin eta emaitza behatzea). Sarrera batzuek motak konbinatzen dituzte.
- Aurrebaldintzak: betekizuna ebaluatzeko egia izan behar duena; adibidez, «IKTa web-orri bat da» edo «IKTak audio sinkronizatua duen bideoa erakusten du».
- Prozedura: zenbakitutako egiaztapen bat edo gehiago.
- Emaitza: noiz betetzen den (egiaztapen guztiak egia dira), noiz ez den betetzen (bat faltsua da) eta noiz ez den aplikatzen (aurrebaldintzaren bat ez da betetzen).
Adibidea
C.7.3 sarrera (azpitituluetarako eta audio-deskribapenerako erabiltzailearen kontrolak) ikuskapen bat da. Haren aurrebaldintza da IKTak batez ere audio elkartua duen bideoa erakustea. Prozedurak egiaztatzen du azpitituluak eta audio-deskribapena aktibatzeko kontrolak daudela eta erreproduzigailuaren kontrol nagusien elkarreragin-maila berean daudela. Autonomia-erkidego bateko telebista baten erreproduzigailuak «Ezarpenak» menua irekitzera behartzen badu azpitituluetara iristeko, bigarren egiaztapena faltsua da, eta emaitza «ez du betetzen» da.
WCAG betekizunak: «ez du irizpidean huts egiten»
WCAGetatik datozen betekizunetarako, C eranskinak ez du proba berridazten: W3Cra igortzen du. 9.1.1.1en sarrera ikuskapen bat da, «IKTa web-orri bat da» aurrebaldintzarekin eta egiaztapen bakarrarekin: orriak ez duela WCAG 2.1eko 1.1.1 Testua ez den edukia irizpidean huts egiten. Idazkera ezezkoak ondorio praktikoak ditu:
- Orriak betetzen du akatsik aurkitzen ez den bitartean. Horregatik, ebaluazioaren kalitatea zein ondo bilatzen duzun araberakoa da: W3Cren teknika nahikoak eta akats dokumentatuak dira zure erreferentzia, ez intuizioa.
- Atzean metodorik ez duen «betetzen du» emaitza batek gutxi balio du. Planak esan behar du zer teknikarekin, tresnarekin eta laguntza-teknologiarekin bilatu den akatsa.
- C.9.6 sarrerak inork ahaztu behar ez dituen bost egiaztapen gehitzen ditu: AA adostasun-maila, orri osoa, prozesu osoak, irisgarritasunarekin bateragarriak diren teknologiak bakarrik eta interferentziarik eza. Guztiek egia izan behar dute 9.6 betetzeko.
Aurrebaldintzak eta «ez da aplikatzen»: hiru hiztegi gauza bera adierazteko
Bideo graburik gabeko webgune bat eta 1.2.2 Azpitituluak (grabatua) irizpidea adibide ona da emaitza beraren izena esparruaren arabera nola aldatzen den ikusteko:
| Esparrua | Emaitza, irizpidea aplikatzeko edukirik ez dagoenean |
|---|---|
| WCAG 2.x | Irizpidea betetzat jotzen da: eragindako edukirik ez badago, ez dago ez-betetzerik. |
| WCAG-EM | «Ez dago», haren emaitza posibleetako bat. |
| EN 301 549, C eranskina | «Ez da aplikatzen», aurrebaldintza ez delako betetzen. |
Bat ere ez da okerra, baina txosten berean nahasteak irakurlea nahasten du, eta, batez ere, irisgarritasun-adierazpena idatzi behar duena. Gomendioa hiztegi bat aukeratzea da, metodologiaren atalean adieraztea eta, arauaren betekizunen araberako txosten batean, C eranskinekoa erabiltzea, falta den aurrebaldintzaren justifikazioarekin, baldintza-agiriei eta auditoriei buruzko ikasgaian ikusiko duzun bezala.
Funtsezko puntua
C eranskinak hiru emaitza ematen ditu betekizun bakoitzeko: betetzen du, ez du betetzen eta ez da aplikatzen. «Partzialki betetzen du» edo «ebaluatu gabe» bezalako kategoriak txosten-txantiloietatik datoz, ez arautik. Erabili, ekarpenik egiten badute, baina azaldu C eranskineko emaitzekin nola lotzen diren, irisgarritasun-adierazpenak haietan oinarritu ahal izan dezan.
Neurketa-probak eta funtzionamendu-probak
9. kapitulutik kanpo, ugariak dira kodea begiratuz ebazten ez diren egiaztapenak. Adibide batzuk:
- Neurketa: bideodei baten irudi-maiztasuna eta audioaren eta bideoaren arteko desfasea (6.5.3 eta 6.5.4), edo terminal baten irismen-neurriak eta eragite-indarra (8. kapitulua). Tresnak eta idatzitako proba-baldintzak behar dituzte.
- Proba: funtzionaltasun itxiko kiosko baten ahots-irteera (C.5.1.3); kioskoa hasieratik amaierara audioarekin bakarrik erabiliz egiaztatzen da, laguntza-teknologia propiorik konektatu gabe, entzungailu pertsonalak izan ezik.
- Plataformaren tresnekin egindako ikuskapena: elkarreragingarritasun-betekizun batzuk (11.5) aplikazioak irisgarritasun-APIari erakusten dionean oinarritzen dira, eta hori plataformaren ikuskatzailearekin egiaztatzen da, VoiceOver edo TalkBackekin egiteaz gain.
C eranskinetik ebaluazio-planera
Arauaren araberako ebaluazio-plan batek A eranskina (zer), C eranskina (nola) eta WCAG-EM (zer laginen gainean) konbinatzen ditu. Prozesuak sei urrats ditu:
Infografia · Prozesua
Betekizunetik ebazpenera: EN 301 549 ebaluazio-plana
A eranskina zer aplikatzen den jakiteko, C eranskina nola probatu jakiteko eta WCAG-EM lagina aukeratzeko
- 1. urratsa: 1. IKTen inbentarioa eginWeba, dokumentuak, aplikazioa, bideoa, laguntza eta terminalak, bakoitza bere kapituluarekin
- 2. urratsa: 2. A eranskinarekin iragaziA.1 edo A.2 taula eta haren baldintzak: zer betekizun aplikatzen diren benetan
- 3. urratsa: 3. Prozedura aukeratuC eranskineko sarrera: ebaluazio mota, aurrebaldintzak eta egiaztapenak
- 4. urratsa: 4. Lagina hartu eta oinarria finkatuWCAG-EMren araberako lagina eta nabigatzaileen eta pantaila-irakurgailuen oinarri-lerroa
- 5. urratsa: 5. Probatu eta erregistratuBetetzen du, ez du betetzen edo ez da aplikatzen, beti ebidentzia erreproduzigarri batekin
- 6. urratsa: 6. Batu eta jakinaraziEmaitza betekizun eta osagai bakoitzeko; betetze-egoera
Irakurri infografia testu gisa
Sei urratseko prozesua, segidan. 1. urratsa, IKTen inbentarioa egin: weba, dokumentuak, aplikazioa, bideoa, laguntza eta terminalak, osagai bakoitzari bere kapitulua esleituta. 2. urratsa, A eranskinarekin iragazi: A.1 edo A.2 taula eta haren baldintzak aztertu, benetan aplikatzen diren betekizunak lortzeko. 3. urratsa, prozedura aukeratu: betekizun bakoitzaren C eranskineko sarrera hartu, haren ebaluazio motarekin, aurrebaldintzekin eta egiaztapenekin. 4. urratsa, lagina hartu eta oinarria finkatu: lagina WCAG-EMrekin definitu, baita nabigatzaileen eta pantaila-irakurgailuen oinarri-lerroa ere. 5. urratsa, probatu eta erregistratu: betetzen du, ez du betetzen edo ez da aplikatzen esleitu, ebidentzia erreproduzigarri batekin. 6. urratsa, batu eta jakinarazi: emaitza betekizun eta osagai bakoitzeko, eta adierazpenerako betetze-egoera.
Planaren errenkada bakoitzak beste pertsona bati proba errepikatzeko aukera eman behar dio. Udal baten webgunerako plan-zati bat hau izan liteke:
| Betekizuna | Mota | Aurrebaldintza webgune honetan | Nola probatzen den | Ebidentzia |
|---|---|---|---|---|
| 9.1.4.3 | Ikuskapena | Laginaren orri guztiak | Kontraste-analizatzailea benetako testuaren gainean eta fokuaren eta errorearen egoeretan | Neurtutako balioak dituen pantaila-argazkia |
| 9.6 | Ikuskapena | «Hitzordua eskatu» prozesu osoa | Bost urratsak NVDArekin eta Firefoxekin eta teklatuarekin bakarrik egitea | Pantaila-grabazioa eta urratsen erregistroa |
| 7.3 | Ikuskapena | Osoko bilkuren erreproduzigailua | Azpitituluak eta audio-deskribapena kontrol nagusiekiko non dauden aurkitzea | Kontrol-barraren pantaila-argazkia |
| 6.1etik 6.5era | — | Ez dago ahots bidirekzionalik (txata testua baino ez da) | Kanalen inbentarioaren berrikuspena | Oharra inbentarioan |
Ohiko akatsa
Tresna automatiko baten emaitza «C eranskinaren araberako ebaluazio» gisa aurkeztea. 9. kapituluko sarrera ia guztiak ikuskapenak dira, hau da, iritzi aditua behar dute: tresna batek akatsak aurkitzen lagun dezake, baina ezin du baieztatu orri batek ez duela irizpide batean huts egiten. Txostenak bereizi egin behar ditu automatikoki detektatutakoa eta eskuz egiaztatutakoa.
Autoebaluazioa edo hirugarrenen ebaluazioa
Arauak deskribatzen du betekizun bakoitza nola egiaztatu, baina ez du eskatzen hirugarren independente batek egitea. (EB) 2018/1523 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) Betearazpen Erabakiko irisgarritasun-adierazpenaren ereduak hura prestatzeko erabilitako metodoa adierazteko eskatzen du; adibidez, autoebaluazioa edo hirugarrenen ebaluazioa. Bi kasuetan, C eranskinean oinarritutako plan bat da emaitza defendagarri bihurtzen duena: herritar batek erreklamatzen badu, erakundeak erakuts dezake zer probatu zen, nola eta zer ebidentziarekin.
Probatu zuk zeuk
Aukeratu erabiltzen duzun webgune bateko prozesu bat (sarrera bat erostea, hitzordu bat eskatzea). Aplikatu C.9.6ko bost egiaztapenak, eta idatzi, bakoitzerako, «egia» edo «faltsua» eta ebidentzia-esaldi bat. Ba al dago urratsen bat, hala nola ordainketa-pasabide bat edo cookie-banner bat, prozesu osoen edo orri osoaren egiaztapena faltsu bihurtzen duenik?
Laburpena
- C eranskineko sarrera bakoitzak ebaluazio mota (ikuskapena, neurketa edo proba), aurrebaldintzak, prozedura eta emaitza adierazten ditu.
- WCAG betekizunetarako, C eranskinak egiaztatzen du orriak «ez duela huts egiten» irizpidean: kalitatea akatsak bilatzeko erabiltzen den metodoaren araberakoa da.
- C eranskinak hiru emaitza ematen ditu: betetzen du, ez du betetzen eta ez da aplikatzen; adierazi hiztegia, eta lotu WCAG eta WCAG-EMrekin.
- Plan egoki batek A eranskina (zer), C eranskina (nola) eta WCAG-EM (lagina) konbinatzen ditu, beste pertsona batek erreproduzi ditzakeen ebidentziekin.
- Tresna automatikoek laguntzen dute, baina ez dituzte arauak eskatzen dituen ikuskapenak ordezten.
Ikastaro honetako 4 ikasgai irakurri dituzu: ez itzazu galdu
Sortu zure kontua, gorde irakurri duzuna eta jarraitu ikastaroarekin, osorik:
- Ikasgai honetako testa (3 galdera), ikasitakoa egiaztatzeko
- Benetako orriekin egindako ariketa praktikoak
- Zure aurrerapena gordeta: utzi zenuen lekutik jarraituko duzu, edozein gailutatik
- Ikastaroaren egiaztagiria, orduekin, eta 5. mailako ziurtagiria azterketa gainditzen duzunean
Zure Google kontuarekin edo zure posta elektronikoarekin bakarrik sartzen zara. Ez duzu pasahitzik behar.
Matrikulatu · 5. maila (79 €)