5. ikasgaia (10 guztira) · 20 min irakurtzeko · Berrikuspen-data: 26/10/2026
Excel eta kalkulu-orriak: egitura, orri-izenak, taulak eta grafikoak
Ikasgai ireki bat irakurtzen ari zara. Matrikulatu testak eta ariketak egiteko, zure aurrerapena gordetzeko eta ziurtagiria lortzeko.
Matrikulatu · 6. maila (119 €)Kalkulu-orriek testu-dokumentuek ez bezalako erronka dakarte: haien edukia bi dimentsiokoa da, eta pantaila-irakurgailua erabiltzen duen pertsonak gelaxkaz gelaxka nabigatzen du, «B7, 1.250» entzunez. B zutabeak eta 7. errenkadak zer esan nahi duten ez badaki, datuek ez dute balio. Ikasgai honek azaltzen du nola prestatu orri bat (Excel, LibreOffice Calc edo Google Sheets) nabigagarria, ulergarria eta datu ireki irisgarri gisa argitaratzeko modukoa izan dadin.
Nola «irakurtzen» duen orri bat pantaila-irakurgailu batek
NVDAk, JAWSek eta VoiceOverrek gelaxkaren erreferentzia eta haren edukia iragartzen dituzte, eta, orria ondo prestatuta badago, dagozkion errenkada- eta zutabe-goiburuak ere bai: «2. hiruhilekoa, Diru-sarrerak, 1.250 euro». Horretarako, jakin behar dute zer errenkada eta zutabek egiten duten goiburu-lana. Excelek bi mekanismo eskaintzen ditu: barrutia Taula bihurtzea (Txertatu > Taula), goiburuko errenkada automatikoki zehazten duena, eta JAWSek taula ez diren barrutietarako ezagutzen dituen izen definitu bereziak (Title, ColumnTitle edo RowTitle bezalako aurrizkiekin, hizkuntzaren eta bertsioaren arabera). NVDAk, gainera, zutabe- eta errenkada-goiburuak bere aginduekin markatzeko aukera ematen du (NVDA+Maius+C eta NVDA+Maius+R). Praktikan, erabili Taulak ahal duzun guztietan, eta egiaztatu emaitza pantaila-irakurgailuarekin.
Funtsezko puntua
Goiburu-formatua duen gelaxka-barruti bat (letra lodia, betegarria) ez da goiburu bat pantaila-irakurgailuarentzat. Barrutia Taula gisa definituta badago «Goiburuko errenkada» aktibatuta, edo goiburu-izenak definitu badira bakarrik da goiburu.
Liburuaren egitura
- Eman izena orriei: «Diru-sarrerak 2025», «Gastuak 2025», «Laburpena», ez «Orria1», «Orria2». Izena orriz aldatzean iragartzen da, eta edukiaren arrasto bakarra da. Ezabatu orri hutsak.
- Taula bat orri bakoitzeko, A1-etik hasita (edo titulu bat A1-en eta taula haren azpian). Pantaila-irakurgailuek eta datu irekien tresnek goiko ezkerreko izkinatik bilatzen dute edukia; «marjina» egiteko errenkada eta zutabe hutsek desorientatu egiten dute.
- Jarri orriaren titulu bat A1-en testu gisa eta, behar izanez gero, erabilera-ohar labur bat A2-n («Zenbatekoak eurotan daude, BEZik gabe»). Ez utzi argibiderik iruzkinetan edo testu-koadro flotatzaileetan bakarrik.
- Saihestu gelaxka konbinatuak: errenkaden eta zutabeen araberako nabigazioa eta CSV esportazioak hausten dituzte. Zutabe batzuk hartzen dituen titulu baterako, erabili «Zentratu hautapenean» (Gelaxken formatua > Lerrokatzea), Konbinatu aukeraren ordez.
- Ez utzi errenkada edo zutabe hutsik taularen barruan blokeak bereizteko: pantaila-irakurgailuak taula amaitu dela ulertzen du. Blokeak behar badituzu, erabili izena duten taula desberdinak.
- Izoztu panelak (Ikusi > Izoztu panelak) goiburua ikusgai jarrai dezan: ikusmen urria duten erabiltzaileei laguntzen die, eta mundu guztiari.
Taulak sortzea eta izena ematea
Hautatu barrutia, Txertatu > Taula, eta markatu «Taulak goiburuak ditu». Taula-diseinua > Taularen izena atalean, eman izen deskribatzaile bat («HiruhilekoSarrerak»). Taulek, gainera, teklatuz erabil daitezkeen iragazkiak, kontrastea duten estiloak eta formuletan erreferentzia egituratuak eskaintzen dituzte (=BATURA(HiruhilekoSarrerak[Zenbatekoa])), =BATURA(C2:C57) baino irakurgarriagoak.
LibreOffice Calcen, baliokidea datu-base barruti bat definitzea da (Datuak > Definitu barrutia), «Zutabe-etiketak ditu» aukerarekin. Google Sheetsen, 2024tik daude Taulak (Formatua > Bihurtu taula), goiburuko errenkadarekin eta izenarekin, eta errenkada Ikusi > Izoztu aukerarekin izoz daiteke.
Gelaxken edukia
- Zenbaki-formatu zuzena: aplikatu moneta-, data- edo ehuneko-formatua, «1.250 €» testu gisa idatzi ordez. Irakurgailuak formatua iragartzen du, eta kalkuluek funtzionatzen dute.
- Goiburu labur eta bakarrak: «Zenbateko garbia (€)», ez «Zenb.», ezta «Guztira» izeneko bi zutabe ere.
- Esanahia duen gelaxka hutsik ez: balio bat ez badago, idatzi «Ez dago eskuragarri» edo «0», dagokionaren arabera; gelaxka huts bat «hutsik» gisa iragartzen da, zergatik azaldu gabe.
- Iruzkinak eta oharrak: Excel 365ek pantaila-irakurgailuarekin irakurtzen ditu oharrak, baina ez bertsio guztiek ezta irakurgailu guztiek ere; ezinbesteko informazioak gelaxketan egon behar du.
- Datuen baliozkotzea: erabili sarrera- eta errore-mezuak (Datuak > Baliozkotzea) testu azaltzailearekin; gelaxkan sartzean iragartzen dira.
- Hiperestekak testu deskribatzailearekin (Ctrl+K), Worden bezala.
- Kolorea: ez erabili betegarri gorria/berdea soilik egoera adierazteko (1.4.1 Kolorearen erabilera). Gehitu «Egoera» zutabe bat testuarekin, edo erabili formatu baldintzatuko ikonoak testuarekin batera. Egiaztatu testuaren eta betegarriaren kontrastea.
Grafikoak
Excelen grafikoak objektuak dira, eta pantaila-irakurgailuak «Grafikoa» gisa identifikatzen ditu, haien tituluarekin eta, bertsio berrietan, testu alternatibo batekin. Irisgarri egiteko:
- Jarri titulua grafikoari eta ardatzei, eta legenda argi bat.
- Eskuineko klik > Ikusi testu alternatiboa: laburbildu joera edo funtsezko datua («Diru-sarrerak 1,1 milioitik 1,6 milioira hazten dira 2021 eta 2025 artean, 2023an jaitsiera batekin»). Ez errepikatu titulua.
- Ziurtatu grafikoa elikatzen duen datu-taula orri berean edo erreferentziatutako orri batean dagoela; grafikoa ikusten ez duenarentzat benetako alternatiba da. Aukeran, aktibatu «Datu-taula» grafikoaren elementuetan.
- Seriek kolorerik gabe bereizgarriak izan behar dute: erabili bilbe edo markatzaile desberdinak eta datu-etiketak. Lerro urdin bat eta laranja bat ezin dira bereizi daltonismoa duten pertsona askorentzat, markatzaile desberdinik ez badute.
- Egiaztatu serieen kontrastea hondoarekiko (1.4.11 Testua ez den kontrastea: 3:1).
Ohiko akatsa
Excelen «aginte-koadro» bat argitaratzea itsatsitako grafiko-irudiekin, titulu gisa erabilitako gelaxka konbinatuekin, testurik gabeko kolore-semaforoekin eta Orria1etik Orria9ra izendatutako orriekin. Pantaila-irakurgailuarentzat, alt-ik gabeko bederatzi irudi dituen orri huts bat da. Konponbidea datuetara itzultzea da: izena duten taulak, alt-a duten jatorrizko grafikoak eta egoera testuz adierazten duten zutabeak.
Excelen irisgarritasun-egiaztatzailea
Berrikusi > Egiaztatu irisgarritasuna aukerak hauek antzematen ditu: testu alternatiborik gabeko objektuak (grafikoak, irudiak, formak), orri-izen lehenetsiak, gelaxka konbinatuak, goiburuko errenkadarik gabeko taulak, orri hutsak, kontraste nahikorik gabeko testua eta testu deskribatzailerik gabeko hiperestekak. Ez ditu antzematen taula barruko errenkada hutsak, esanahia duten gelaxka hutsak ezta kolorearekiko mendekotasuna ere.
Argitaratzea eta esportatzea
- Datu irekietarako, argitaratu CSV ere bai (taula bat fitxategi bakoitzeko, lehen errenkadan goiburuak, UTF-8); formaturik elkarreragingarriena da, eta makinak arazorik gabe irakurtzen du.
- PDFra esportatzen baduzu, Excelek PDF etiketatu eskasa sortzen du (taulak askotan TH gabe). Hobe da .xlsx orria argitaratzea, eta, PDFa behar bada, berrikusi taularen egitura Acrobaten.
- Makroak edo formularioak dituzten orriek izen irisgarria duten kontrolak izan behar dituzte (Propietateak > Caption), teklatuz erabil daitezkeenak.
- Babestu formulen gelaxkak txantiloi bat banatuko baduzu, baina ez blokeatu orri osoko nabigazioa.
Adibidea
Udal batek aurrekontua Excelen argitaratzen du: izen deskribatzaileak dituzten sei orri («Diru-sarrerak kapituluka», «Gastuak arloka»…), bakoitza titulua A1-en duela, A3tik aurrera izena duen taula batekin eta «Kapitulua», «Izena», «2025eko zenbatekoa (€)», «Aldaketa (%)» goiburuekin, gelaxka konbinaturik gabe, zenbaki-formatua aplikatuta, banaketa laburbiltzen duen alt-a duen barra-grafiko batekin eta, koloreaz gain, «igo»/«jaitsi» testua duen «Aldaketa» zutabearekin. Orri bakoitzaren CSVa ere argitaratzen da. Pantaila-irakurgailua erabiltzen duen pertsona batek partida guztiak igaro ditzake, goiburua eta balioa entzunez.
Laburpena
- Orriak gelaxkaz gelaxka irakurtzen dira: irakurgailuak jakin behar du zer errenkada eta zutabe diren goiburu, eta hori goiburuko errenkada duten Taulekin lortzen da (Txertatu > Taula).
- Eman izena orriei, taula bat orri bakoitzeko A1-etik, gelaxka konbinaturik eta taula barruko errenkada hutsik gabe.
- Benetako zenbaki-formatuak, goiburu bakarrak, informaziorik ez kolorean soilik ezta iruzkinetan soilik ere.
- Grafikoak tituluarekin, ardatzekin, mezua laburbiltzen duen alt-arekin, markatzaileekin eta datu-etiketekin, eta datu-taula eskuragarri.
- Erabili irisgarritasun-egiaztatzailea eta argitaratu CSVa liburuarekin batera; berrikusi PDFa esportatzen baduzu.
Ikastaro honetako 4 ikasgai irakurri dituzu: ez itzazu galdu
Sortu zure kontua, gorde irakurri duzuna eta jarraitu ikastaroarekin, osorik:
- Ikasgai honetako testa (3 galdera), ikasitakoa egiaztatzeko
- Benetako orriekin egindako ariketa praktikoak
- Zure aurrerapena gordeta: utzi zenuen lekutik jarraituko duzu, edozein gailutatik
- Ikastaroaren egiaztagiria, orduekin, eta 6. mailako ziurtagiria azterketa gainditzen duzunean
Zure Google kontuarekin edo zure posta elektronikoarekin bakarrik sartzen zara. Ez duzu pasahitzik behar.
Matrikulatu · 6. maila (119 €)