6. ikasgaia (10 guztira) · 13 min irakurtzeko · Berrikuspen-data: 26/10/2026
Bateragarritasunaren oinarri-lerroa: nabigatzaileak eta laguntza-teknologiak aukeratzea eta dokumentatzea
Ikasgai ireki bat irakurtzen ari zara. Matrikulatu testak eta ariketak egiteko, zure aurrerapena gordetzeko eta ziurtagiria lortzeko.
Matrikulatu · 4. maila (49 €)Aurreko ikasgaian ikusi zenuen teknika batek irizpide bat betetzeko balio duela irisgarritasunarekin bateragarria bada bakarrik (accessibility supported), eta WCAGek irekita uzten dutela zer laguntza-teknologiarekin egiaztatzen den. WCAG-EM (leiho berri batean irekitzen da)k hutsune hori ixten du 1.c azpiurratsean: bateragarritasunaren oinarri-lerroa. Erabaki tekniko bat da, ondorio zuzenak dituena epaian, ahaleginean eta txostenaren sinesgarritasunean. Ikasgai honek azaltzen du nola aukeratu, nola erabili ebaluazioan eta nola dokumentatu, beste pertsona batek zure probak errepika ditzan.
Zer den zehazki oinarri-lerroa
Oinarri-lerroa sistema eragilearen, nabigatzailearen eta laguntza-teknologiaren konbinazioen zerrenda da, talde auditoreak eta bezeroak erreferentzia gisa onartzen dutena teknika batek «funtzionatzen» duen erabakitzeko. Ez du merkatuan dagoen guztia jaso nahi, baizik eta webgunea erabiliko dutenak ordezkatzen dituen gutxieneko multzo arrazoizko bat. Zentzuzkoena da webgunearen jabearekin adostea irismenaren fasean, eta, publikoa zabala denean, laguntza-teknologien benetako erabilerari buruzko datuetan oinarritzea.
Hiru ondorio praktiko ditu:
- Epaia: teknika batek oinarri-lerroko konbinazio batean huts egiten badu, ezin da erabili irizpidea betetzeko irismen horren barruan.
- Ahalegina: gehitutako konbinazio bakoitzak laguntza-teknologiaren mende dauden irizpideen probak biderkatzen ditu.
- Konparagarritasuna: webgune beraren bi auditoriak, oinarri-lerro desberdinekin, ondorio desberdinetara irits daitezke, legitimoki. Horregatik agertzen da oinarri-lerroa beti txostenean.
Nola aukeratu konbinazioak
Abiatu lau galderatatik:
- Nork erabiliko du webgunea? Egoitza elektroniko batek edo lineako denda batek publiko orokorra zerbitzatzen dute: Windows, macOS, iOS eta Android hartu behar dira. Lanpostu korporatibo homogeneoetan bakarrik erabiltzen den intranet bat erakundearen konfigurazio estandarrera muga daiteke, betiere berariaz esaten bada.
- Zer laguntza-teknologia erabiltzen dituzte pertsona horiek? WebAIMek pantaila-irakurgailuen erabiltzaileei aldian-aldian egiten dizkien inkestek erakusten dute, edizioz edizio, JAWS eta NVDA nagusi direla Windows duen ordenagailuan eta iPhoneko VoiceOver dela mugikorrean erabiliena, Androideko TalkBack ondoren duela. Bezeroak datu propioak baditu (bere arreta-zerbitzura egindako kontsultak, elkarlanean aritzen den elkarteak), erabili.
- Zer nabigatzailerekin konbinatzen da bakoitza? Irakurgailu bakoitza gehien erabiltzen den eta zertarako pentsatuta dagoen nabigatzaileekin probatzen da: NVDA Chromerekin eta Firefoxekin, JAWS Chromerekin edo Edgerekin, VoiceOver Safarirekin, TalkBack Chromerekin.
- Zer beste laguntza-teknologiak dute garrantzia? Pantaila-irakurgailua ez da bakarra. 1.4.4 Testuaren tamaina aldatzea, 1.4.10 Birmoldaketa edo 2.5.3 Etiketa izenean bezalako irizpideetarako, oinarri-lerroak nabigatzailearen zooma, pantaila-handigailu bat (Windowsen Lupa edo macOSen zooma) eta ahots bidezko kontrol-sistema bat (Ahots bidezko kontrola macOSen eta iOSen, Voice Access Androiden edo Dragon Windowsen) izan behar ditu.
Adibidea
Foru- edo probintzia-diputazio baten egoitza elektronikorako oinarri-lerroa: Windows 11 NVDArekin eta Firefoxekin eta Chromerekin; Windows 11 JAWSekin eta Chromerekin; macOS VoiceOverrekin eta Safarirekin; iOS VoiceOverrekin eta Safarirekin; Android TalkBackekin eta Chromerekin. Osagarri gisa, nabigatzailearen zooma % 200ean eta % 400ean, Windowsen Lupa eta iOSen Ahots bidezko kontrola. Bere intranetarako, Windows eta Edge duten lanpostu korporatiboetan bakarrik erabiltzen denez, diputazio berak JAWS eta NVDA Edgerekin dituen oinarri-lerro bat adosten du, eta irismen-dokumentuan jasotzen du.
Zer probatu konbinazio bakoitzarekin
WCAG 2.2ren A eta AA mailako 55 irizpideak bost konbinaziorekin probatzea ezinezkoa eta alferrikakoa da: irizpide asko ez daude laguntza-teknologiaren mende (testu baten kontrastea berdin neurtzen da edozein irakurgailurekin). Ohiko praktika konbinazio nagusi batekin pasaldi oso bat eta besteekin proba zuzenduak egitea da, laguntza-teknologiaren interpretazioa erabakigarria den irizpide eta osagaietan.
| Irizpide-taldea | Adibideak | Oinarri-lerroaren erabilera |
|---|---|---|
| Ez daude laguntza-teknologiaren mende | 1.4.3 Kontrastea (gutxienekoa), 1.4.11 Testua ez den kontrastea, 2.5.8 Helburuaren tamaina (gutxienekoa) | Neurketa nabigatzaile batean; ez da errepikatzen |
| Teklatuaren eta nabigatzailearen mende daude | 2.1.1 Teklatua, 2.1.2 Teklatu-fokuarentzako tranparik ez, 2.4.3 Fokuaren ordena, 2.4.7 Foku ikusgarria | Teklatuarekin pasaldia nabigatzaile nagusian; beste motor batean errepikatu osagai pertsonalizatuak badaude |
| Pantaila-irakurgailuaren mende daude | 1.1.1 Testua ez den edukia, 1.3.1 Informazioa eta erlazioak, 4.1.2 Izena, funtzioa eta balioa, 4.1.3 Egoera-mezuak | Pasaldi osoa konbinazio nagusiarekin; ARIA osagaiak, mezu dinamikoak eta formularioak konbinazio guztietan |
| Zoomaren, handigailuaren edo ahotsaren mende daude | 1.4.4 Testuaren tamaina aldatzea, 1.4.10 Birmoldaketa, 1.4.13 Kurtsorea gainean jartzean edo fokua jasotzean agertzen den edukia, 2.5.3 Etiketa izenean | Dagokion teknologiarekin probak laginaren txantiloi bakoitzean |
Funtsezko puntua
Konbinazio nagusiak egiten du pasaldi osoa; besteek berretsi egiten dute. Bigarren mailako konbinazioak pantaila-irakurgailuen artean gehien aldatzen denean kontzentratu: ARIA osagai pertsonalizatuak, eskualde biziak (aria-live), elkarrizketa-koadro modalak, osatze automatikoak eta errore-mezuak.
Emaitzak konbinazioen artean desberdinak direnean
Lehenago edo geroago, osagai batek konbinazio batean funtzionatuko du eta beste batean ez. Emaitza erregistratu aurretik, aurkitu kausa. Hiru egoera tipiko daude:
- Kodea okerra da, eta konbinazio batek ezkutatu egiten du. Irakurgailu batzuek heuristikak aplikatzen dituzte: adibidez, etiketarik lotuta ez duen eremu baten testurik hurbilena etiketa gisa iragartzen dute. Konbinazio horretan «funtzionatzeak» ez du konpontzen: irizpidearen akats bat da (hemen, 1.3.1 Informazioa eta erlazioak edo 4.1.2 Izena, funtzioa eta balioa).
- Kodea zuzena da, baina konbinazioak ez du onartzen. Konbinazio hori oinarri-lerroan badago, teknika ez da irisgarritasunarekin bateragarria irismen horretan, eta irizpidea ez da betetzen. Erregistratu akats gisa, azaldu oharrean euskarririk ezagatik dela, eta gomendatu alternatiba sendoago bat, normalean HTML natiboa.
- Arazoa probarena da. Nabigazio-modu okerra, berritsutasun murriztua, bertsio zaharkitu bat, nabigatzailearen cachea. Errepikatu proba baldintza garbietan ezer ondorioztatu aurretik.
Dokumentatu beti emaitza bakoitza zer konbinaziotan ikusten den. «Irakurgailuak ez du errorea iragartzen» dioen aurkikuntza batek, zein den, zer nabigatzailerekin eta zer bertsiotan esan gabe, ezin da errepikatu, eta eztabaidatzen amaitzen du, zuzendu beharrean.
Ohiko akatsa
Oinarri-lerroa talde auditoreak menderatzen dituen tresnekin definitzea, publikoak erabiltzen dituenekin definitu beharrean. NVDArekin eta Windowsen bakarrik lan egiten duen talde batek oinarri-lerro hori adierazten badu lineako denda baterako, kanpoan uzten ditu iPhonetik VoiceOverrekin erosten dutenak, seguruenik ikusmen-desgaitasuna duen bezeriaren zati garrantzitsu bat. Txostena teknikoki koherentea izango da, baina ez du benetako esperientzia deskribatuko.
Oinarri-lerroa dokumentatzea
Oinarri-lerroa irismen-dokumentuan idazten da, eta txostenean errepikatzen da, probak errepikatzeko adina xehetasunekin:
- Ekipo edo gailu bakoitzaren sistema eragilea eta bertsioa.
- Nabigatzailea eta bertsio zehatza.
- Laguntza-teknologia, bertsioa eta konfigurazio garrantzitsua: hizkuntza eta ahotsa, berritsutasun-maila, lehenetsitako doikuntzak erabiltzen diren.
- Mugikorrean, gailuaren modeloa eta pantailaren tamaina: emuladoreek ez dituzte VoiceOver eta TalkBack ordezten benetako gailu batean.
- Proben datak eta eguneratze-politika. Gomendagarria da bertsioak hasieran finkatzea eta amaitu arte ez eguneratzea, bezeroarekin adosten ez bada behintzat; zerbait eguneratzen bada, zer aurkikuntzatik aurrera den apuntatzen da.
Bateragarritasunaren kontzeptua ondo ulertzeko, komeni da accessibility support atala irakurtzea W3Cren Understanding Conformance dokumentuan; han azaltzen da zergatik ez duten WCAGek teknologien zerrenda itxi bat finkatzen.
Probatu zuk zeuk
Idatzi bost minututan zure bankuaren weba auditatzeko erabiliko zenukeen oinarri-lerroa. Konbinazio bakoitzerako, apuntatu sistema eragilea, nabigatzailea, laguntza-teknologia eta sartzeko arrazoia. Ondoren, egiaztatu zure nabigatzailearen benetako bertsioa (Chromen, Laguntza menua eta gero Google Chrome-ri buruz) eta, NVDA instalatuta baduzu, harena Laguntza menuan, Honi buruz aukeran. Beste pertsona batek zure probak errepika litzake idatzi duzunarekin bakarrik?
Laburpena
- Oinarri-lerroak teknika batek funtzionatzen duen erabakitzeko erabiltzen diren sistema, nabigatzaile eta laguntza-teknologia konbinazioak finkatzen ditu; epaia, ahalegina eta konparagarritasuna baldintzatzen ditu.
- Webgunearen publikoaren eta laguntza-teknologien benetako erabileraren arabera aukeratzen da, eta zooma, handigailua eta ahots bidezko kontrola ere hartzen ditu.
- Konbinazio nagusi batek egiten du pasaldi osoa; besteak pantaila-irakurgailuaren mende dauden irizpide eta osagaietan erabiltzen dira.
- Oinarri-lerroko konbinazio batek teknika bat onartzen ez badu, irizpidea ez da betetzen irismen horretan; aurretik, baztertu kode- edo proba-akatsak.
- Dokumentatu bertsioak, konfigurazioa, gailuak eta datak, eta izoztu bertsioak auditorian zehar.
Baliagarria izan zaizu ikasgai hau?
Sortu zure kontua, eta jarraitu ikastaroarekin, osorik:
- Ikasgai honetako testa (3 galdera), ikasitakoa egiaztatzeko
- Benetako orriekin egindako ariketa praktikoak
- Zure aurrerapena gordeta: utzi zenuen lekutik jarraituko duzu, edozein gailutatik
- Ikastaroaren egiaztagiria, orduekin, eta 4. mailako ziurtagiria azterketa gainditzen duzunean
Zure Google kontuarekin edo zure posta elektronikoarekin bakarrik sartzen zara. Ez duzu pasahitzik behar.
Matrikulatu · 4. maila (49 €)