3. ikasgaia (10 guztira) · 14 min irakurtzeko · Berrikuspen-data: 26/10/2026
Betekizun teknikoa: EN 301 549, adostasun-presuntzioa eta betetze-egoera
Ikasgai ireki bat irakurtzen ari zara. Matrikulatu testak eta ariketak egiteko, zure aurrerapena gordetzeko eta ziurtagiria lortzeko.
Matrikulatu · 5. maila (79 €)1112/2018 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) EDren barruan zer webgune eta eduki dauden mugatu ondoren (aurreko ikasgaia), hurrengo galdera hau da: zer esan nahi du zehazki «irisgarriak» izateak? EDk ez ditu irizpide teknikoak zerrendatzen: printzipio batzuk ezartzen ditu, eta arau teknikoetara igortzen du mekanismo juridiko jakin baten bidez, adostasun-presuntzioaren bidez. Mekanismo hori ulertzeak azaltzen du zergatik egiten duen lan Espainiako sektore publiko osoak EN 301 549 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) arauarekin, zer bertsio den nagusi gaur egun, zer zeregin duten WCAG 2.1ek eta 2.2k, eta nola aukeratzen den zorroztasunez irisgarritasun-adierazpenean agertzen den betetze-egoera.
Legezko printzipiotik arau teknikora
(EB) 2016/2102 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) Zuzentarauaren 4. artikuluak behartu egiten ditu erakunde publikoak beren webguneak eta aplikazio mugikorrak irisgarriago egitera, hautemangarri, eragingarri, ulergarri eta sendo bihurtuta: 1. mailatik WCAGetik ezagutzen dituzun lau printzipio berak. 1112/2018 EDk 5. artikuluan jasotzen du, eta eguneroko lanerako garrantzitsuak diren bi ideia gehitzen ditu:
- Irisgarritasuna modu integralean hartu behar da kontuan edukien diseinuan, kudeaketan, mantentzean eta eguneratzean. Ez da behin egiten den proiektu bat: argitaratzen den albiste, dokumentu eta formulario bakoitzari eragiten dio.
- Ahal den guztietan, erakundeek une bakoitzean eskatzen den gutxieneko maila gainditzen duten neurriak hartu behar dituzte. Legezko gutxienekoa zorua da, eta EDk berak gonbidatzen du haratago joatera.
Printzipioek, berez, ez dute aukerarik ematen formulario batek betetzen duen ala ez esateko. Horretarako dago 6. artikulua.
Nola funtzionatzen duen adostasun-presuntzioak
EDren 6. artikuluak, Zuzentarauaren 6. artikulua errepikatzen duenak, ezartzen du irisgarritasun-betekizunak betetzen dituela presumitzen dela Europar Batasuneko Aldizkari Ofizialean erreferentziak argitaratuta dituzten arau harmonizatuak, edo haien zatiak, betetzen dituen edukia. Webguneetarako eta aplikazio mugikorretarako arau harmonizatua EN 301 549 da, Europako normalizazio-erakundeek (CEN, CENELEC eta ETSI) Batzordearen aginduz egina.
Sekuentzia historikoak laguntzen du zer bertsio aplikatu ulertzen:
- Zuzentarauak eta EDk aurreikusten zuten, erreferentziarik argitaratu gabe zegoen bitartean, EN 301 549 V1.1.2 (2015-04) arauarekiko adostasuna presumituko zela; arau horrek WCAG 2.0ra igortzen zuen.
- (EB) 2018/2048 Betearazpen Erabakiak EN 301 549 V2.1.2 argitaratu zuen arau harmonizatu gisa, WCAG 2.1ean oinarritua.
- (EB) 2021/1339 Betearazpen Erabakiak erreferentzia eguneratu zuen EN 301 549 V3.2.1 (2021-03) bertsiora, eta hori da oraindik adostasun-presuntziorako erreferentziazko bertsioa.
EDk aurreikusten du, gainera, Batzordeak onartzen dituen arauaren eguneraketak zuzenean aplikatzea, errege dekretua aldatu beharrik gabe, eta jarraipen-organoak indarreko erreferentziak bere webean argitaratuta mantentzea. Horregatik, ondo idatzitako baldintza-agiriek eta adierazpenek «indarreko arau harmonizatua» aipatzen dute, edo bertsio zehatza aipatzen dute bere datarekin.
Funtsezko puntua
Adostasun-presuntzioa froga-mekanismo bat da: edukiak indarreko EN 301 549 araua betetzen badu, ED betetzen duela presumitzen da. Beste bide batetik frogatzeak betetzea betekizunez betekizun justifikatzera behartuko luke. Praktikan, EN 301 549 da neurketa-estandarra.
Infografia · Mailak
Legezko printzipiotik irizpide teknikora
Nola iristen den 1112/2018 ED WCAG irizpideetaraino adostasun-presuntzioaren bidez
- 1. maila (oinarria): (EB) 2016/2102 Zuzentaraua4. art.: webgune eta aplikazio hautemangarriak, eragingarriak, ulergarriak eta sendoak
- 2. maila: 1112/2018 ED5. art.: irisgarritasun integrala eta, ahal bada, gutxienekoaren gainetik
- 3. maila: Adostasun-presuntzioa6. art.: EBAOko arau harmonizatua betetzen duena adostasunekotzat jotzen da
- 4. maila: EN 301 549 V3.2.1(EB) 2021/1339 Erabakia; 9. kap. weba, 10. dokumentuak, 11. aplikazioak
- 5. maila (gailurra): WCAG 2.1 A eta AA9. kapituluak jasotzen dituen irizpideak; WCAG 2.2 AA, gomendagarria gainera
Irakurri infografia testu gisa
Bost maila pilatuta, oinarritik gailurrera. Oinarrian, (EB) 2016/2102 Zuzentaraua: haren 4. artikuluak webgune eta aplikazio hautemangarriak, eragingarriak, ulergarriak eta sendoak eskatzen ditu. Haren gainean, 1112/2018 ED: haren 5. artikuluak irisgarritasun integrala eskatzen du eta, ahal denean, gutxienekoa baino handiagoa. Hirugarren maila, 6. artikuluko adostasun-presuntzioa: EBko Aldizkari Ofizialean argitaratutako arau harmonizatuarekin bat datorren edukiak betetzen duela presumitzen da. Laugarren maila, EN 301 549 V3.2.1, (EB) 2021/1339 Betearazpen Erabakiak erreferentziatua, 9. kapituluarekin weberako, 10.arekin dokumentuetarako eta 11.arekin aplikazioetarako. Gailurrean, 9. kapituluak jasotzen dituen WCAG 2.1eko A eta AA mailako irizpideak, eta WCAG 2.2 AA gainera praktika gomendagarri gisa.
EN 301 549 arauaren zer zati aplikatzen zaion eduki bakoitzari
EN 301 549 IKT produktu eta zerbitzuei buruzko arau orokorra da; haren kapitulu guztiek ez diote web edo aplikazio bati eragiten. N5-C1 ikastaroak sakon aztertzen du; hemen nahikoa da jakitea zer kapitulu sartzen diren jokoan EDrekin:
| Edukia | EN 301 549 arauaren kapitulua | Zer eskatzen duen, funtsean |
|---|---|---|
| Web-orriak, egoitza elektronikoko web-aplikazioak barne | 9 (Weba) | WCAG 2.1eko A eta AA mailako irizpideak, arauaren idazkerara egokituta |
| Deskarga daitezkeen dokumentuak (PDF, Word, kalkulu-orriak) | 10 (Web ez diren dokumentuak) | Dokumentuei aplikatutako WCAG irizpideak, WCAG2ICTren egokitzapenekin |
| iOS eta Androiderako aplikazio natiboak | 11 (Softwarea) | Softwarerako WCAG irizpideak, gehi laguntza-teknologiekiko elkarreragingarritasun-betekizunak eta erabiltzailearen hobespenak |
| Lineako laguntza, eskuliburuak, erabiltzailearentzako arreta | 12 (Dokumentazioa eta laguntza-zerbitzuak) | Dokumentazio irisgarria eta irisgarritasun-funtzioei buruzko informazioa |
| Bideoa, bideodeia, ahots bidirekzionaleko hitzordua | 6 eta 7 | Ahots bidezko komunikaziorako eta azpitituluak eta audio-deskribapena dituzten erreproduzitzaileetarako betekizunak |
| Edozein IKT produktu edo zerbitzu | 5 (Betekizun generikoak) | Adibidez, identifikazio biometrikorako ezaugarri fisiko bakar bat ez eskatzea |
EN 301 549 V3.2.1 arauaren A eranskinak bi taula ditu (bata webguneetarako eta bestea aplikazio mugikorretarako); arauaren atal bakoitza Zuzentarauaren betekizunekin lotzen dute, eta noiz aplikatzen den zehazten dute. Auditoria baten edo baldintza-agiri baten irismena idazten duenak kontsultatu beharreko erreferentzia da.
WCAG 2.1, WCAG 2.2 eta «une bakoitzean eskatzen den gutxieneko maila»
Arauaren indarreko bertsioak WCAG 2.1era igortzen du. WCAG 2.2k, 2023ko urriaz geroztik W3Cren gomendioak, bederatzi irizpide gehitzen ditu, eta horietako sei A edo AA mailakoak dira: 2.4.11 Fokua ez ezkutatzea (gutxienekoa), 2.5.7 Arrastatze-mugimenduak, 2.5.8 Helburuaren tamaina (gutxienekoa), 3.2.6 Laguntza koherentea, 3.3.7 Sarrera erredundantea eta 3.3.8 Autentifikazio irisgarria (gutxienekoa). Halaber, 4.1.1 Prozesamendua irizpidea zaharkitutzat jotzen du, eta EN 301 549 V3.2.1 arauak oraindik mantentzen du.
Zer egin praktikan? Legez, indarreko EN 301 549 arauarekin egiten da alderaketa. Profesionalki, gomendagarriena WCAG 2.2 AA mailarekin ebaluatzea da, eta emaitzak arauarekiko korrespondentzia irakurtzeko moduan aurkeztea: sei irizpide berriak gomendatutako hobekuntza gisa jakinarazten dira (edo betekizun gisa, kontratuak hala eskatzen badu), eta 4.1.1 indarreko arauaren arabera tratatzen da, jarraitutako irizpidea jasota utzita. Horrela, txostenak gaur EDrako balio du, eta bihar, arau harmonizatua eguneratzen denean, bertsio berrirako. Gainera, bat dator ahal den guztietan gutxienekoa gainditzeko 5. artikuluaren aginduarekin.
Adibidea
Sail batek enplegu-atari berri baten garapena kontratatzen du. Baldintza-agiriak hau eskatzen du: «indarreko EN 301 549 arau harmonizatuarekiko adostasuna eta, gainera, WCAG 2.2ko A eta AA mailako irizpideekiko adostasuna». Entrega egin eta sei hilabetera, buruz ikasi eta itsatsi ezinik transkribatu behar den kode batekin egindako autentifikazioak 3.3.8 ez zuen beteko; baldintza-agirian zegoenez, hornitzaileak harrera baino lehen konpondu zuen, eta atariak ez du berregin beharrik izango araua aldatzen denean.
Adierazpeneko betetze-egoera
(EB) 2018/1523 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) Betearazpen Erabakiaren adierazpen-ereduak (haren eduki osoa hurrengo ikasgaian ikusiko duzu) hiru egoeretako bat aukeratzera behartzen du, esanahi zehatz batekin:
- Osorik betetzen du: arauaren betekizun guztiak betetzen dira, salbuespenik gabe. Zama neurrigabe bakar batek ere ezinezko egiten du aukera hori, salbuespen bat delako.
- Partzialki betetzen du: betekizun gehienak betetzen dira, eduki ez-irisgarriaren atalean zehazten diren salbuespen batzuekin.
- Ez du betetzen: betekizun gehienak ez dira betetzen.
Aukerak webgunearen edo aplikazioaren benetako ebaluazio batetik atera behar du, lagin adierazgarri batekin eta eskuzko berrikuspenarekin egina, eta adierazpenak esan behar du zer metodo erabili den (autoebaluazioa edo hirugarrenek egindako ebaluazioa) eta noiz. Ebaluaziorik gabe, ez dago inolako adostasunik baieztatzeko oinarririk. Eta egoerak bat etorri behar du eduki ez-irisgarriaren zerrendarekin: ez-betetzeen atala hutsik duen «partzialki betetzen du» adierazpen bat, edo PDF eskaneatuak begi-bistan dituen «osorik betetzen du» adierazpen bat, bere buruarekin kontraesanean dago.
Ohiko akatsa
«Osorik betetzen du» adieraztea tresna automatiko batek errorerik antzematen ez duelako edo hornitzaileak CMSaren ziurtagiri bat eman duelako. Tresnek irizpideen zati txiki bat estaltzen dute, eta CMS irisgarri batek ez du bermatzen harekin argitaratzen den edukia irisgarria denik. Egoera webgunea gaur dagoen bezala adierazten da, haren benetako edukiarekin.
Probatu zuk zeuk
Ireki erabiltzen dituzun bi web publikoren irisgarritasun-adierazpena, orri-oineko «Irisgarritasuna» estekaren bidez. Idatzi betetze-egoera, aipatzen duten araua (bertsioa adierazten du?), ebaluazio-metodoa eta data. Ondoren, nabigatu bost minutuz azaleko orrian teklatua bakarrik erabilita: ikusten duzuna bat dator adierazitakoarekin?
Laburpena
- EDk printzipioak ezartzen ditu (hautemangarria, eragingarria, ulergarria, sendoa), eta irisgarritasuna integrala izatea eskatzen du eta, ahal bada, gutxienekoa baino handiagoa.
- Adostasun-presuntzioak EBAOn argitaratutako arau harmonizatura igortzen du: gaur egun, EN 301 549 V3.2.1, (EB) 2021/1339 Betearazpen Erabakiaren bidez.
- Web bati batez ere 9. kapitulua aplikatzen zaio; dokumentuei, 10.a; aplikazio natiboei, 11.a; A eranskinak Zuzentarauarekiko lotura zehazten du.
- WCAG 2.2 AA mailarekin ebaluatzea eta indarreko arauarekiko korrespondentzia erakustea da praktikarik sendoena.
- Osorik, partzialki edo ez du betetzen benetako ebaluazio baten arabera aukeratzen da, eta adierazitako eduki ez-irisgarriarekin bat etorri behar du.
Baliagarria izan zaizu ikasgai hau?
Sortu zure kontua, eta jarraitu ikastaroarekin, osorik:
- Ikasgai honetako testa (3 galdera), ikasitakoa egiaztatzeko
- Benetako orriekin egindako ariketa praktikoak
- Zure aurrerapena gordeta: utzi zenuen lekutik jarraituko duzu, edozein gailutatik
- Ikastaroaren egiaztagiria, orduekin, eta 5. mailako ziurtagiria azterketa gainditzen duzunean
Zure Google kontuarekin edo zure posta elektronikoarekin bakarrik sartzen zara. Ez duzu pasahitzik behar.
Matrikulatu · 5. maila (79 €)