2. ikasgaia (10 guztira) · 13 min irakurtzeko · Berrikuspen-data: 26/10/2026
Irizpide bat auditore gisa irakurtzea: testu normatiboa, definizioak, teknikak eta dokumentatutako akatsak
Ikasgai ireki bat irakurtzen ari zara. Matrikulatu testak eta ariketak egiteko, zure aurrerapena gordetzeko eta ziurtagiria lortzeko.
Matrikulatu · 4. maila (49 €)1. mailan betetze-irizpide baten anatomia ikasi zenuen. Orain lan-tresna gisa erabiltzeko garaia da: txosten batean «ez du betetzen» idazten duzunean, norbaitek (garapen-taldeak, bezeroak, beste auditore batek edo, erreklamazio-prozedura batean, hirugarren batek) justifikatzeko eska diezazuke. Ikasgai honek metodo bat ematen dizu Hautemangarria eta Eragingarria printzipioetako edozein irizpide irakurtzeko eta emaitza defendagarri batera iristeko: zer testuk agintzen duen, zer definiziok aldatzen duten emaitza, nola erabiltzen diren salbuespenak eta zer zeregin duten teknikek eta dokumentatutako akatsek.
Zer den normatiboa eta zer ez
WCAG 2.2 W3Cren Gomendio bat da, 2023ko urrian argitaratua. Haren barruan, normatiboak dira printzipioak, jarraibideak, betetze-irizpideak beren salbuespenekin, adostasun-betekizunak eta glosarioko definizioak. Jarraibideak ez dira berez ebaluatzen: betetzen edo ez betetzen direnak irizpideak dira.
Gomendioaren inguruan, W3Ck maizago mantentzen eta eguneratzen dituen dokumentu informatiboak daude:
- Understanding WCAG 2.2 (WCAG 2.2 ulertzea): irizpide bakoitzaren asmoa azaltzen du, nori egiten dion mesede, adibideak eta muga-kasuak. Interpretazio-iturririk baimenduena da, baina ez du betekizunik gehitzen.
- Techniques for WCAG 2.2: betetzeko modu zehatzak (teknika nahikoak eta gomendatuak) eta ez betetzea dakarten egoerak (dokumentatutako akatsak).
- Erreferentzia azkarra (How to Meet WCAG): irizpidea, teknikak eta akatsak biltzen dituen ikuspegi iragazgarri bat.
Ondorio praktikoa: aurkikuntza beti irizpidearen testuaren aurka justifikatzen da. Understanding hura interpretatzeko eta argudiatzeko da; teknikak zuzenketa proposatzeko eta arrazoibidea indartzeko dira.
Funtsezko puntua
EN 301 549 v3.2.1 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) arauak, 1112/2018 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) ED-ak aipatzen duenak, WCAG 2.1 AA mailako irizpideak biltzen ditu bere 9. kapituluan. Ikastaro honetan aztertuko dituzun AA mailako hiru irizpide berriak (2.4.11, 2.5.7 eta 2.5.8) eskatzekoak dira helburua WCAG 2.2 AA denean, baina ez daude arauaren bertsio horretan. Bi esparruen arabera auditatzen baduzu, adierazi aurkikuntza bakoitzean zeinari dagokion.
Definizioek erabakitzen dute emaitza
Irizpideetako hitz askok esanahi zehatza dute glosarioan, eta zentzu arruntean irakurtzeak ondorio okerretara darama. Hauek dira Hautemangarria eta Eragingarria printzipioetan pisu handiena dutenak:
| Terminoa | Definizioak zer dioen, laburbilduta | Zergatik den garrantzitsua ebaluatzean |
|---|---|---|
| Testu handia | Gutxienez 18 puntu, edo 14 puntu lodian, edo beste idazkera-sistema batzuetako letra-tipoetan tamaina baliokidea | Erabakitzen du 1.4.3 irizpidearen atalasea 4,5:1 ala 3:1 den |
| CSS pixela | Erreferentziazko unitate angeluarra, ez pantailaren pixel fisikoa | 1.4.10eko 320 px-ak eta 2.5.8ko 24 px-ak CSS pixeletan neurtzen dira |
| Programatikoki zehaztua | Erabiltzaile-agenteek, laguntza-teknologiak barne, kodetik abiatuta irakur dezakete | 1.3.1, 1.3.5 eta 2.4.4ko esteken testuinguruaren oinarria |
| Ezinbestekoa | Kentzen bada, informazioa edo funtzionaltasuna funtsean aldatzen da, eta ezin da lortu betetzen duen beste modu batean | 2.5 eta 2.2 jarraibideetako salbuespen ia guztiak haren mende daude; bezeroek alegatzen dutena baino askoz gutxiagotan erabiltzen da |
| Mekanismoa | Emaitza bat lortzeko prozesua edo teknika; egileak edo erabiltzaile-agenteak eskain dezake | 2.2.2-n edo 1.4.2-n kontrola botoi propio bat edo erreproduzitzailearena izan daiteke |
| Helburua | Erakuslearen ekintza bat onartzen duen pantailako eskualdea | 2.5.8-n klikari erantzuten dion eremua neurtzen da, ez marraztutako ikonoa bakarrik |
| Arrastatze-mugimendua | Elementu bat sakatu, erakuslea sakatuta mantenduz mugitu eta beste kokapen batean askatzen den eragiketa | 2.5.7 bereizten du 2.5.1eko ibilbidean oinarritutako keinuetatik |
Kasu bat zalantzazkoa iruditzen zaizunean, ireki glosarioa edozein foro baino lehen. Auditorearen eta bezeroaren arteko eztabaida gehienetan, erantzuna definizio batean dago.
Salbuespenak zerrenda itxi gisa irakurtzea
Salbuespenak normatiboak dira, eta zehaztuta daude: kasua horietako batean ere sartzen ez bada, irizpidea aplikatzen da. Salbuespenak dituen irizpide baten akats bat erregistratzean, idatzi zergatik ez den bat ere aplikatzen. Horrela saihesten dira «logotipo bat da», «ezinbestekoa da» edo «nabigatzaileak kontrolatzen du» motako erantzun gehienak.
Adibidea
Banku-erakunde baten azaleko banner batek «Hipoteka finkoa % 2,5ean» erakusten du PNG irudi gisa. Metodoa aplikatzen diogu 1.4.5 Testu-irudiak irizpideari:
- Ba al dago irizpidea aplikatzen zaion edukirik? Bai: irudi gisa aurkeztutako testua da.
- Aurkezpen bera benetako testuarekin lor liteke? Bai: korporazio-tipografia web-letra-tipo gisa eskuragarri dago.
- Salbuespenak: erabiltzaileak ezin du pertsonalizatu, eta ez da logotipo bat ezta aurkezpen ezinbesteko bat ere.
- Emaitza: ez du 1.4.5 betetzen. Gainera alt-a hutsik badago, ez du 1.1.1 betetzen; eta irudiko testuak 4,5:1 lortzen ez badu, 1.4.3 ere ez, irizpide horrek testu-irudiak ere hartzen baititu.
Teknika nahikoak, gomendatuak eta dokumentatutako akatsak
WCAG 2.2rako teknikek beren familia adierazten duen kode bat dute: G (orokorrak), H (HTML), C (CSS), ARIA, SCR (bezero-aldeko scriptak), PDF eta F (akatsak), besteak beste. Irizpide bakoitzerako honela sailkatzen dira:
- Teknika nahikoak: behar bezala eta irisgarritasunarekin bateragarriak diren teknologiekin aplikatzen badira, nahikoak dira irizpidea eduki horretan betetzeko. Adibideak: H37 (alt-a
imgelementuan) 1.1.1erako; G18 (gutxienez 4,5:1eko kontrastea) 1.4.3rako; H44 (label-a eta eremua lotzea) 1.3.1erako. - Teknika gomendatuak (advisory): irisgarritasuna hobetzen dute, baina ez dira berez nahikoak, ezta eskatzekoak ere.
- Dokumentatutako akatsak: gertatzen badira, irizpidea ez betetzea dakarten egoerak. Adibideak: F65 (irudietan alt-a ez jartzea) 1.1.1erako; F78 (foku-adierazlea kentzen edo ikusezin bihurtzen duten estiloak) 2.4.7rako; F54 (erakuslearentzako soilik diren gertaera-kudeatzaileak) 2.1.1erako; F16 (pausa-mekanismorik gabe korritzen den edukia) 2.2.2rako; F96 (izen irisgarriak ez du etiketa ikusgarriaren testua) 2.5.3rako.
Teknikak ez dira derrigorrezkoak, ezta osoak ere. Eduki batek bete dezake dokumentatutako teknikarik erabili gabe, eta ez bete hura deskribatzen duen dokumentatutako akatsik egon gabe. F kodea aipatzeak, badagoenean, asko indartzen du aurkikuntza; teknika nahikoa aipatzeak zuzenketa proposatzen laguntzen du.
Ohiko akatsa
«Ez du 1.1.1 betetzen ARIA6 teknika (aria-label) erabiltzen ez duelako» erregistratzea. Teknika jakin bat ez erabiltzea ez da inoiz akatsa. Egiaztatu behar dena da edukiak helburu bera betetzen duen alternatibarik baduen, edozein teknikak eskaintzen duela ere.
Infografia · Prozesua
Irizpide batetik emaitza defendagarri batera
Sei urrats, Hautemangarria eta Eragingarria printzipioetako edozein irizpide ebaluatzeko eta justifikatu ahal izateko
- 1. urratsa: 1. Eduki aplikagarriaBa al dago irizpidea aplikatzen zaion edukirik? Ez badago, emaitza «ez da aplikatzen» da
- 2. urratsa: 2. Testua eta glosarioaIrakurri irizpidea hitzez hitz eta haren definizioak: testu handia, ezinbestekoa, helburua, CSS pixela
- 3. urratsa: 3. SalbuespenakZerrenda itxia: kasua horietako batean ere sartzen ez bada, irizpidea aplikatzen da; idatzi zergatik
- 4. urratsa: 4. Teknikak eta akatsakTeknika nahikoak zuzenketa orientatzen du; dokumentatutako akatsak (F) aurkikuntza indartzen du
- 5. urratsa: 5. Probatu eta neurtuProba errepikagarria: konfigurazioa, tresna, neurtutako balioak eta pantaila-argazkia
- 6. urratsa: 6. ErabakiBetetzen du, ez du betetzen edo ez da aplikatzen, irizpide nagusiarekin eta bigarren mailakoekin
Irakurri infografia testu gisa
Sei urratseko prozesua, sekuentzian. 1. urratsa: egiaztatu eduki aplikagarririk dagoen; ez badago, emaitza «ez da aplikatzen» da. 2. urratsa: irakurri irizpidearen testua hitzez hitz eta hark dituen glosarioko definizioak, hala nola testu handia, ezinbestekoa, helburua edo CSS pixela. 3. urratsa: baztertu salbuespenak, zerrenda itxi bat baitira: kasua horietako batean ere sartzen ez bada, irizpidea aplikatzen da, eta zergatik den idazten da. 4. urratsa: alderatu teknikekin: teknika nahikoak zuzenketa orientatzen du, eta dokumentatutako akatsak, F kodea duenak, aurkikuntza indartzen du. 5. urratsa: probatu eta neurtu modu errepikagarrian, konfigurazioa, tresna eta pantaila-argazkia idatziz. 6. urratsa: erabaki emaitza: betetzen du, ez du betetzen edo ez da aplikatzen, irizpide nagusiarekin eta bigarren mailakoekin.
Testutik probara: betetzen du, ez du betetzen, ez da aplikatzen
Irizpide bakoitzerako eta laginaren orri edo egoera bakoitzerako (WCAG-EM (leiho berri batean irekitzen da) metodologiaren ikastaroan ikusi zenuen bezala), hiru emaitza erabilgarri baino ez daude txosten batean:
- Betetzen du: badago irizpidea aplikatzen zaion edukia, eta eduki horrek guztiak betetzen du, dokumentatutako teknika baten bidez edo azal dezakezun beste bide baten bidez.
- Ez du betetzen: gutxienez instantzia batek ez du betetzen, eta ez da salbuespenik aplikatzen. Bat nahikoa da.
- Ez da aplikatzen: ez dago irizpidea aplikatzen zaion edukirik (bideorik gabeko orri bat 1.2.2rako). Formalki, WCAGek irizpide bat betetzat jotzen du hura aplikatzeko edukirik ez dagoenean; «ez da aplikatzen» adierazteak txostena informatiboagoa egiten du, baina ez da akatsa.
Hiru horiei, lanean ari zaren bitartean, «egiteke» edo «ezin da zehaztu» gehitzen zaie (adibidez, analisia behar duen distirak dituen bideo bat). Azken txosten batek ere ez luke itxi behar egoera horretako irizpideekin, azaldu gabe.
Probatu zuk zeuk
Ireki 2.5.8 Helburuaren tamaina (gutxienekoa) irizpidearen Understanding dokumentua. Aurkitu: (1) testu normatiboa bere bost salbuespenekin, (2) «helburua» terminoaren definizioa glosarioan eta (3) dokumentatutako akats bat edo, ez badago, erabakitzen gehien lagunduko dizun adibidea. Idatzi lerro batean nola azalduko zeniokeen bezero bati tartearen salbuespena.
Kontsulta-iturriak
Lan egin beti indarrean dagoen bertsioarekin eta jatorrizko hizkuntzan, itzulpen-zalantzak daudenean: WCAG 2.2 (W3Cren Gomendioa), Understanding WCAG 2.2 eta Techniques for WCAG 2.2. Itzulpen baimenduak erabilgarriak dira bezeroarentzat, baina desadostasunik badago, ingelesezko bertsioa nagusitzen da.
Laburpena
- Normatiboa da irizpidearen testua, haren salbuespenak, adostasun-betekizunak eta glosarioa; Understanding eta Techniques informatiboak dira.
- Definizioek (testu handia, CSS pixela, ezinbestekoa, helburua, arrastatzea) emaitza asko erabakitzen dituzte: kontsultatu ondorioztatu aurretik.
- Salbuespenak zerrenda itxi bat dira; akats bat erregistratzean, azaldu zergatik ez den bat ere aplikatzen.
- Teknika nahikoak ez dira derrigorrezkoak, eta dokumentatutako akatsak (F) ez dira osoak, baina haiek aipatzeak aurkikuntza indartzen du.
- Orriko irizpide bakoitza «betetzen du», «ez du betetzen» edo «ez da aplikatzen» emaitzarekin amaitzen da, hura sostengatzen duen ebidentziarekin.
Ikastaro honetako 4 ikasgai irakurri dituzu: ez itzazu galdu
Sortu zure kontua, gorde irakurri duzuna eta jarraitu ikastaroarekin, osorik:
- Ikasgai honetako testa (3 galdera), ikasitakoa egiaztatzeko
- Benetako orriekin egindako ariketa praktikoak
- Zure aurrerapena gordeta: utzi zenuen lekutik jarraituko duzu, edozein gailutatik
- Ikastaroaren egiaztagiria, orduekin, eta 4. mailako ziurtagiria azterketa gainditzen duzunean
Zure Google kontuarekin edo zure posta elektronikoarekin bakarrik sartzen zara. Ez duzu pasahitzik behar.
Matrikulatu · 4. maila (49 €)