10. ikasgaia (10 guztira) · Kasu praktikoa · 25 min · Berrikuspen-data: 26/10/2026
Kasu praktikoa, ariketak eta egiaztapen-zerrenda
Ikasgai ireki bat irakurtzen ari zara. Matrikulatu doan testak eta ariketak egiteko, zure aurrerapena gordetzeko eta ziurtagiria lortzeko.
Ikasgai honek ikastaro osoa kasu erreal batean biltzen du. Lehenik, ARIA arazoak dituen osagai baten berrikuspena urratsez urrats ebatziko dugu; ondoren, autoebaluazio-ariketekin praktikatuko duzu, eta zure lanean erabil dezakezun egiaztapen-zerrenda batekin amaituko duzu.
Kasua: egoitza elektroniko bateko aurretiko hitzordua
Udal batek bere egoitza elektronikoko aurretiko hitzorduaren formularioa berritu du. Pertsonak bulegoa aukeratzen du, tarte libreak iragazten ditu eta hitzordua berresten du. NVDA Firefoxekin erabiltzen duen auzokide batek kexa bat bidali du 1112/2018 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) EDk eskatzen duen komunikazio-mekanismoaren bidez: «Ezin ditut iragazkiak ireki, ez dakit zenbat hitzordu dauden, eta cookieen abisua itxi ondoren orria mututu egiten da». Hau da zati esanguratsua:
<div class="btn-filtros" role="button" onclick="toggleFiltros()">Iragazkiak</div>
<div id="filtros" class="oculto">
<span class="switch" onclick="toggleTardes(this)">Arratsaldeak soilik</span>
</div>
<p class="contador">12 tarte libre</p>
<div role="option" class="hueco" onclick="elegir(this)">Astelehena 3, 17:00</div>
<div role="option" class="hueco" onclick="elegir(this)">Astelehena 3, 17:30</div>
<button aria-label="Close" onclick="cerrarAviso()"><svg>…</svg></button>
<button disabled>Berretsi hitzordua</button>
<main aria-hidden="true">…</main> <!-- egoera abisua itxi ondoren -->1. urratsa: inbentarioa
Bilatu kodean role= eta aria- agerraldi guztiak, eta elementu generikoekin eta onclick-ekin eraikitako kontrol guztiak. Hemen sei pieza berrikusi behar dira: iragazkien botoia, etengailua, kontagailua, orduen aukerak, abisua ixteko botoia eta berresteko botoia, eta, horiez gain, <main>-en egoera abisua itxi ondoren.
2. urratsa: zuhaitza ikuskatu eta entzun
Nabigatzailearen Irisgarritasuna panelarekin eta NVDArekin (Hizketa-ikustailea aktibo dagoela), zeharkatu formularioa Tab teklarekin eta arakatze-moduarekin. Aurkikuntzak:
- Iragazkien
div-a botoi gisa iragartzen da arakatze-moduan, baina Tab ez da inoiz hara iristen, eta ez dio Sartu teklari erantzuten (1. eta 3. arauak). Ez du jakinarazten panela irekita dagoen ere. - Etengailua rolik eta egoerarik gabeko
spanbat da: irakurgailuak «Arratsaldeak soilik» esaten du, testu arrunt gisa (4.1.2). - Iragaztean, kontagailua 12tik 4ra aldatzen da, iragarri gabe (4.1.3).
- Aukerak solte daude, haiek biltzen dituen
listbox-ik eta teklaturik gabe, eta ez dute adierazten zein dagoen aukeratuta. - Ixteko botoiak «Close» du izena euskarazko orri batean, eta ikonoa ez dago ezkutatuta.
- «Berretsi hitzordua» desgaituta dago, eta teklatuarekin nabigatzen duen inork ez daki zergatik.
<main>-ekaria-hidden="true"mantentzen du abisua itxi ondoren: eduki guztia desagertu da irakurgailuarentzat, fokua kontroletara iristen jarraitzen badu ere.
3. urratsa: zuzendu, larrienetik arinenera
Lehenik, erabat blokeatzen duena: ezkutatutako edukia. Abisua inert erabiliz berregiten da (edo <dialog>-ekin), eta egiaztatzen da ixtean egoera leheneratzen dela. Ondoren, kontrolak: HTML natiboa, dagoen guztietan, eta ARIA HTMLk adierazten ez duenerako bakarrik. Azkenik, iragarpenak.
<button type="button" aria-expanded="false" aria-controls="filtros">Iragazkiak</button>
<div id="filtros" hidden>
<button type="button" role="switch" aria-checked="false">Arratsaldeak soilik</button>
</div>
<p role="status" id="contador"></p>
<fieldset>
<legend>Hitzorduaren ordua</legend>
<label><input type="radio" name="hora" value="1700"> Astelehena 3, 17:00</label>
<label><input type="radio" name="hora" value="1730"> Astelehena 3, 17:30</label>
</fieldset>
<button type="button" aria-label="Itxi abisua"><svg aria-hidden="true">…</svg></button>
<button type="submit" aria-disabled="true" aria-describedby="motivo">Berretsi hitzordua</button>
<p id="motivo">Aukeratu ordu bat jarraitzeko.</p>Erabakiak azalduta:
- Orduen aukerek ez zuten
listboxbaten beharrik: hainbaten arteko aukera bakarra dira, etafieldsetbaten barruko aukera-botoi natiboek rola, egoera, taldekatzea eta teklatua ematen dituzte, ARIA lerro bat ere gabe (1. araua). - Etengailuak bai, ARIA erabiltzen du, HTMLk ez baitu etengailu natiborik:
role="switch"<button>baten gainean, JavaScriptek eguneratutakoaria-checked-ekin eta CSSa atributuaren mende dagoela. - Kontagailua kargatzean hutsik dagoen
statuseskualde bat da; scriptak «4 tarte libre» idazten du iragazki bakoitzaren ondoren. - «Itxi abisua» izena euskaraz dago eta egiten duenarekin bat dator (2.5.3 ez da aplikatzen, ez baitago testu ikusgairik, baina hizkuntzak garrantzia du).
- «Berretsi hitzordua» aurkigarri mantentzen da
aria-disabled-ekin, eta arrazoia azaltzen du; scriptak bidalketa blokeatzen du ordua falta den bitartean. Alternatiba bat, bera bezain baliozkoa, aktibo uztea eta sakatzean errore bat erakustea da.
4. urratsa: egiaztatu
Ibilbidea errepikatzen da NVDA eta Firefoxekin eta VoiceOver eta Safarirekin: «Iragazkiak, botoia, tolestuta», eta «zabalduta» sakatzean; «Arratsaldeak soilik, etengailua, desaktibatuta»; «4 tarte libre», fokua mugitu gabe; orduak aukera-botoien talde gisa; «Berretsi hitzordua, botoia, ez dago erabilgarri, Aukeratu ordu bat jarraitzeko». axe eta W3Cren baliozkotzailea pasatzen dira erreferentzia hautsirik edo atributu baliogaberik geratzen ez dela berresteko, eta auzokideari erantzuten zaio egindako zuzenketarekin.
Autoebaluazio-ariketak
1. Onarpen-lauki bat honela egina dago: <div role="checkbox" aria-checked="false" tabindex="0">Baldintzak onartzen ditut</div>. Zer falta zaio, eta zein da irtenbiderik onena?
Ikusi soluzioa
Portaera falta zaio: Zuriune-barra teklari erantzutea eta aria-checked aldaketa bakoitzean eguneratzea, baita formularioaren bidalketan parte hartzea ere. Irtenbiderik onena 1. araua da: <input type="checkbox"> bere <label>-arekin; horrek guztia ematen du, ARIArik gabe.
2. «Ikusi izapide guztiak →» estekan, irakurgailuak «eskuineko gezia» iragartzen du. Nola saihestuko zenuke, itxura aldatu gabe?
Ikusi soluzioa
Bildu gezia <span aria-hidden="true"> batean. Estekak fokagarria izaten jarraitzen du eta «Ikusi izapide guztiak» izena mantentzen du; apaingarria bakarrik kentzen da zuhaitzetik.
3. Emaitza-zerrenda birtualizatu batek 300 elementutatik 20 erakusten ditu, eta irakurgailuak «20tik 1.» iragartzen du 141. emaitzan. Zer atributuk zuzentzen dute?
Ikusi soluzioa
aria-setsize="300" eta aria-posinset="141" (eta hurrengoak) zerrendako elementu bakoitzean, «300etik 141-160 erakusten» bezalako testu ikusgai batekin batera. Egiaztatu euskarria zure publikoaren irakurgailuekin.
4. Intranet batek role="application" jartzen du <body>-en, tekla bakarreko bere laster-teklek funtziona dezaten. Zer ondorio du, eta zer proposatzen duzu?
Ikusi soluzioa
Irakurgailuak teklatua atzemateari uzten dio orri osoan: pertsonak ezin du gezi-teklekin irakurri, ezta izenburuen artean salto egin ere. Rola kendu egin behar da, eta laster-teklak berrikusi, desaktibatu edo berriro esleitu ahal izan daitezen, edo fokua osagaian dagoenean bakarrik jardun dezaten, 2.1.4 Karaktere bakarreko laster-teklak irizpideak eskatzen duen bezala.
5. Atari bateko nabigazio nagusiak <ul role="menu"> erabiltzen du, role="menuitem" esteka bakoitzean. Zer aldatuko zenuke?
Ikusi soluzioa
menu eta menuitem rolak kenduko nituzke, gezi-teklekin erabiltzen diren aplikazio-menuetarako pentsatuta baitaude, eta <nav aria-label="Nagusia"> erabiliko nuke esteka arrunten zerrenda batekin, uneko orria aria-current="page" bidez markatuta.
Egiaztapen-zerrenda
- HTML natiboa erabili dut, elementu baliokide bat zegoen guztietan.
- Ez dago rol erredundanterik, baliogaberik edo abstrakturik.
- Widget-rol bakoitzak fokua eta APGk deskribatzen duen teklatu-portaera ditu.
- Rol bakoitzak bere testuingurua eta derrigorrezko seme-alabak errespetatzen ditu.
- Kontrol guztiek testu ikusgaia jasotzen duen izen irisgarri bat dute.
- Egoera bisual bakoitzak bere ARIA atributua du, eta JavaScriptek eguneratzen du.
idbidezko erreferentzia guztiak existitzen dira eta bakarrak dira.- Ez dago
aria-hidden="true"-rik elementu fokagarrien gainean, ezta<body>-en ere. - Erabilezin dauden eremuek
inerterabiltzen dute, eta amaitzean leheneratzen dira. aria-disabledduten kontrolek ekintza blokeatzen dute eta arrazoia azaltzen dute.- Egoera-mezuak lehendik hutsik zeuden
statusedoalerteskualdeetan idazten dira. - Ez dago
role="application"-ik, teklatu propio osoa duten azaleretan izan ezik. - axe eta W3Cren baliozkotzailea pasatu ditut, ARIA errorerik gabe.
- Osagai bakoitza gutxienez bi pantaila-irakurgailurekin entzun dut.
Ikasten jarraitzeko
- WAI-ARIA 1.2 (W3C): rol eta atributu bakoitzaren fitxa duen espezifikazioa.
- Using ARIA (W3C): erabilerako bost arauak, adibideekin.
- ARIA in HTML (W3C): HTML elementu bakoitzak zer rol eta atributu onartzen dituen.
- ARIA Authoring Practices Guide: osagai-ereduak, beren teklatu-portaerarekin eta adibideekin.
- Understanding 4.1.2 Izena, funtzioa eta balioa: irizpidearen asmoa, onuradunak eta teknikak.
Baliagarria izan zaizu ikasgai hau?
Sortu zure kontua doan, eta jarraitu ikastaroarekin, osorik:
- Ikasgai honetako testa (3 galdera), ikasitakoa egiaztatzeko
- Benetako orriekin egindako ariketa praktikoak
- Zure aurrerapena gordeta: utzi zenuen lekutik jarraituko duzu, edozein gailutatik
- Ikastaroaren egiaztagiria, orduekin, eta 3. mailako doako ziurtagiria azterketa gainditzen duzunean
Zure Google kontuarekin edo zure posta elektronikoarekin bakarrik sartzen zara. Ez duzu pasahitzik behar.