Addaw, joan hasierara Egin dohaintza

5. ikasgaia (10 guztira) · 14 min irakurtzeko · Berrikuspen-data: 26/10/2026

Erreferentziazko arau teknikoa gertaeren datan

Ikasgai ireki bat irakurtzen ari zara. Matrikulatu testak eta ariketak egiteko, zure aurrerapena gordetzeko eta ziurtagiria lortzeko.

Matrikulatu · 7. maila (179 €)

Aurkikuntza akasgabeak dituen irizpen batek bere indarraren zati handi bat galtzen du gertaerak gertatu zirenean erreferentziazkoa ez zen arau batekin konparatzen baditu. Kasu praktikoen ikasgaian errepasatuko ditugun akatsetako bat da, eta delikatua da perituak gaur egiten duelako lan, WCAG 2.2 buruan duela, duela hilabete edo urte batzuetako gertaeren gainean. Ikasgai honetan ikasiko duzu gertaerak datatzen, arau tekniko bakoitzaren zer bertsiok balio zuen erreferentzia gisa une hartan finkatzen, bertsioen artean aldatzen diren irizpideak tratatzen, eta teknikoa juridikotik bereizten beste alderdiak salbuespenak, alternatibak edo zama neurrigabea alegatzen dituenean.

Hiru geruza: legezko betebeharra, arau teknikoa eta jarraibidea

Ia gai guztietan, nahastu behar ez diren hiru geruza daude elkarrekin:

  • Legezko betebeharrak esaten du nor dagoen behartuta, noiztik eta zertara: 1112/2018 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) ED sektore publikorako eta 11/2023 Legea Europako Irisgarritasun Legeko produktu eta zerbitzuetarako. Hura interpretatzea zeregin juridikoa da.
  • Arau teknikoak egiazta daitezkeen betekizunak zehazten ditu. (EB) 2016/2102 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) Zuzentarauarentzat eta 1112/2018 EDrentzat, Europar Batasunaren Aldizkari Ofizialean erreferentziak argitaratzen zaizkien arau harmonizatuak betetzeak adostasun-presuntzioa ematen du: lehenik EN 301 549 (PDF, leiho berri batean irekitzen da) v2.1.2 (2018ko abuztua) eta, 2021etik aurrera, EN 301 549 v3.2.1. Bi bertsioek, webari dagokionez, WCAG 2.1eko A eta AA mailako irizpideetara igortzen dute. 2026ko irailean argitaratutako v4.1.1 WCAG 2.2rekin lerrokatuta dago, baina ez du adostasun-presuntziorik ematen haren erreferentzia Aldizkari Ofizialean aipatu arte; aipamen hori baino lehenagoko gertaeretarako, erreferentzia v3.2.1 da oraindik.
  • W3Cren jarraibidea, gaur egun WCAG 2.2 (2023ko urriaren 5a), erreferentzia tekniko gaurkoena eta jardunbide egokia da, baina ez da berez neurri exijigarria, kontratu batek, baldintza-agiri batek edo barne-politika batek berariaz hartzen ez badute.

Perituak bigarren eta hirugarren geruzetan egiten du lan: esaten du erreferentziazko zer betekizun teknikorekin lotzen den aurkikuntza bakoitza eta, erabilgarria iruditzen bazaio, zer dioen gainera bertsio berrienak, bi gauzak beti argi bereizita.

Infografia · Kronologia

Zer arau tekniko zegoen indarrean data bakoitzean

Gertaerak estandar batekin konparatu aurretik perituak kokatu behar dituen mugarriak

  1. 2008ko abe.WCAG 2.0W3Cren gomendioa; EN 301 549 arauaren lehen bertsioen oinarria
  2. 2018ko eka.WCAG 2.117 irizpide berri; EN 301 549 v2.1.2 arauak (abuztua) barne hartzen du
  3. 2018ko ira.1112/2018 ED(EB) 2016/2102 Zuzentaraua transposatzen du sektore publikorako
  4. 2020ko ira.Web publiko guztiak2020/09/23tik aurrera, 2018/09/23 baino lehen argitaratutakoak ere bai
  5. 2021eko eka.Sektore publikoko aplikazioakBetebeharra 2021/06/23tik aurrera; EN 301 549 v3.2.1 (2021eko martxoa)
  6. 2023ko urr.WCAG 2.2A eta AA mailako sei irizpide berri; 4.1.1 Prozesamendua zaharkituta geratzen da
  7. 2025eko eka.11/2023 Legea aplikagarriEuropako Irisgarritasun Legea produktu eta zerbitzu pribatuetarako
Iturria: W3C, ETSI, BOE (1112/2018 ED eta 11/2023 Legea), (EB) 2016/2102 ZuzentarauaADDAW · Irisgarritasun-ikastaroak
Irakurri infografia testu gisa

Zazpi mugarri dituen denbora-lerroa. 2008ko abendua: W3Ck WCAG 2.0 argitaratzen du. 2018ko ekaina: WCAG 2.1 argitaratzen da, 17 irizpide berrirekin, eta abuztuan EN 301 549 v2.1.2 arauak barne hartzen ditu. 2018ko iraila: 1112/2018 EDk (EB) 2016/2102 Zuzentaraua transposatzen du sektore publikorako. 2020ko iraila: irailaren 23tik aurrera, betebeharra 2018ko irailaren 23a baino lehen argitaratutako webgune publikoetara ere iristen da. 2021eko ekaina: ekainaren 23tik aurrera, sektore publikoko aplikazio mugikorrei aplikatzen zaie; 2021eko martxoko EN 301 549 v3.2.1 arauak WCAG 2.1era igortzen jarraitzen du. 2023ko urria: WCAG 2.2k A eta AA mailako sei irizpide gehitzen ditu, eta 4.1.1 zaharkituta uzten du. 2025eko ekaina: ekainaren 28an, 11/2023 Legea produktu eta zerbitzu pribatuei aplikatzen hasten da.

Gertaerak datatzea eta erreferentzia finkatzea

Ebaluatu aurretik, erantzun idatziz hiru galdera hauei eta eraman irizpenaren araudi-atalera: zer datatan edo alditan gertatu ziren gertaerak?, zer zerbitzu eta erakunde motari dagozkie?, eta badago erreferentzia desberdin bat finkatzen duen dokumenturik (kontratua, baldintza-agiria, politika)? Taulak egoera ohikoenak laburbiltzen ditu.

EgoeraAplikatu ohi den erreferentzia teknikoaZer egiaztatu
Sektore publikoko webgunea, 2021etik aurrerako gertaerakEN 301 549 v3.2.1, 9. kapitulua (WCAG 2.1 A eta AA)Webgunea datan lotuta zegoen ala ez (2018/09/23 baino lehenagoko webguneak: 2020/09/23tik aurrera)
Sektore publikoko aplikazio mugikorraEN 301 549, 11. kapitulua (eta WCAG2ICTren orientabideak)Aplikazioaren bertsio eta konpilazio zehatzak datan; betebeharra 2021/06/23tik aurrera
Merkataritza elektronikoa, banka, garraioa (11/2023 Legea)Legearen irisgarritasun-betekizunak (I. eranskina), oraindik arau harmonizaturik aipatu gabe; praktikan, datan indarrean zegoen EN 301 549 (v3.2.1, WCAG 2.1 AArekin) eta, modu osagarrian, WCAG 2.2 AA. WCAG 2.2rekin lerrokatutako v4.1.1 2026ko irailean argitaratu zen, eta Aldizkari Ofizialean aipatzeko zain dagoGertaeren data 2025/06/28arekiko; trantsizio-aldiak eta mikroenpresak (abokatuarentzako gaia)
Kontratu pribatua edo baldintza-agiri publikoaDokumentuak finkatzen duen bertsioa«WCAGren azken bertsioa» badio, zein zen azkena entrega- edo harrera-datan
PDF dokumentu deskargagarriaEN 301 549, 10. kapitulua; PDF/UA (ISO 14289) hori nola lortu jakiteko erreferentzia tekniko gisaDokumentuaren argitalpen-data eta prozedura aktiboetan erabiltzen den ala ez

Funtsezko puntua

Irizpenaren araudi-atalak esan behar du zer bertsio erabiltzen duzun eta zergatik, esaldi egiaztagarri batean: «EN 301 549 v3.2.1 hartzen da erreferentziatzat, haren 9. kapituluak WCAG 2.1eko A eta AA irizpideak barne hartzen baititu, gertaeren datetan (2024ko martxoa) sektore publikorako erreferentziazko arau harmonizatua zelako. Osagarri gisa, WCAG 2.2ko irizpide lotuak adierazten dira, halakotzat seinalatuta».

Bertsioen artean aldatzen diren irizpideak

Erreferentzia exijigarria WCAG 2.1 bada eta zuk WCAG 2.2 buruan duzula ebaluatzen baduzu, A edo AA mailako sei irizpide daude erreferentziazko bertsioan ez zeudenak: 2.4.11 Fokua ez ezkutatzea (gutxienekoa), 2.5.7 Arrastatze-mugimenduak, 2.5.8 Helburuaren tamaina (gutxienekoa), 3.2.6 Laguntza koherentea, 3.3.7 Sarrera erredundantea eta 3.3.8 Autentifikazio irisgarria (gutxienekoa). Horietako batean bakarrik oinarritutako aurkikuntza bat ezin da aurkeztu erreferentzia exijigarriaren ez-betetze gisa; bai, ordea, benetako oztopo gisa, bere eraginarekin, jarraibidearen indarreko bertsioarekin lotuta.

Alderantzizko kasua ere badago: WCAG 2.2k zaharkitutzat jo zuen 4.1.1 Prozesamendua irizpidea, eta W3Ck 2023an ohar bat gehitu zien WCAG 2.0ri eta 2.1i; haren arabera, HTML edo XML edukirako, beti betetzat jo behar da. HTML baliozkotze-erroreetan ez-betetzeak oinarritzen dituen irizpena erraz gezurtatuko da; garrantzitsua da errore horiek benetako eraginik sortzen duten, eta, hala bada, 1.3.1 Informazioa eta erlazioak edo 4.1.2 Izena, funtzioa eta balioa irizpidearen pean dokumentatzen da.

Adibidea

2024ko maiatzeko gertaerak diputazio baten egoitza elektronikoan: eskaera bat sinatzeko, graduatzaile bat arrastatu behar da. WCAG 2.1 erreferentziatzat hartuta, perituak ezin du 2.5.7 Arrastatze-mugimenduak irizpidea betekizun exijigarri gisa aipatu. Baina teklatuarekin egiaztatzen du kontrolak ez diola inongo teklari erantzuten eta ez dagoela alternatibarik: aurkikuntza 2.1.1 Teklatua irizpidearekin lotzen da, erreferentziaren parte dena, eta hau gehitzen da: «WCAG 2.2n, egoera hori 2.5.7 Arrastatze-mugimenduak irizpidearekin ere lotzen da». Kontrola teklatuarekin erabil zitekeen baina ez erakusle bakar batekin arrastatu gabe, aurkikuntza 2.5.7rekin bakarrik lot zitekeen, eta hala esan beharko litzateke, beste irizpide bat behartu gabe.

Kontuan izan, halaber, AAA mailako irizpideak ez direla ohiko erreferentziaren parte. Aurkikuntza bat horietako batean oinarritzen bada (adibidez, WCAG 2.1eko 2.5.5 Helburuaren tamaina (hobetua)), deskribatu jardunbide egoki edo eragin gisa, eta ez ez-betetze gisa.

Salbuespenak, alternatibak eta zama neurrigabea: teknikoa eta juridikoa

Askotan, beste alderdiak ez ditu gertaerak ukatzen, baizik eta alegatzen du ez zitzaizkiola exijigarriak. Hau da perituak kasu bakoitzean eman dezakeena:

  • Eduki baztertua: 1112/2018 EDk baztertzen ditu, besteak beste, data jakin batzuk baino lehen argitaratutako zenbait bulegotika-fitxategi eta aurrez grabatutako multimedia, zuzeneko multimedia, mapa batzuk, artxiboko edukiak eta erakundeak finantzatzen, garatzen edo kontrolatzen ez dituen hirugarrenen edukiak. Perituak dokumentu bat teknikoki data dezake (metadatuak, historia, web-artxiboa) edo osagai bat nondik kargatzen den deskriba dezake (domeinua, txertatutako markoa, hornitzaile baten scripta), baina ez du erabakitzen salbuespena bidezkoa den.
  • Bertsio alternatibo betetzailea: WCAGk onartzen du betetzen ez duen orri batek betetzen duen bertsio alternatibo bat izatea. Perituak egiaztatzen du bazegoen, betetzen ez duen orritik mekanismo irisgarri baten bidez irits zitekeen, informazio eta funtzionaltasun bera eskaintzen zuen eta berdin eguneratuta zegoen.
  • Arreta alternatiboa: telefonoz, aurrez aurre edo lagunduta. Perituak haren ezaugarri egiaztagarriak deskribatzen ditu (ordutegia, pertsona gorrentzat irisgarria den, zeregin bera osatzeko aukera ematen duen), ez juridikoki nahikoa den.
  • Zama neurrigabea: 1112/2018 EDk eskatzen du erakundeak ebalua dezala eta bere adierazpenean azal dezala. Perituak egiazta dezake ebaluazio hori bazegoen eta zer eduki adierazten zituen, eta zuzenketaren irismenari buruzko datu teknikoak eman ditzake xedearen parte badira; proportzionaltasunaren balorazioa beste batzuei dagokie.

Ohiko akatsa

Gaur, «WCAG 2.2 AA» arau-multzoarekin konfiguratutako tresna automatiko bat 2022ko web baten kopia artxibatu baten gainean exekutatzea eta haren emaitzak iragazi gabe sartzea. Irizpenak, azkenean, 2.5.8 Helburuaren tamaina (gutxienekoa) edo 2.4.11 Fokua ez ezkutatzea (gutxienekoa) irizpideen ez-betetzeak zerrendatuko ditu irizpide horiek existitzen ez ziren data baterako, eta aurkako alderdiak hori erabiliko du txosten osoaren zorroztasuna zalantzan jartzeko. Konfiguratu tresnak erreferentziazko bertsioarekin, eta idatzi konfigurazioa metodologian.

Probatu zuk zeuk

Ireki W3Cren orria, WCAG 2.2ren berrikuntzei buruzkoa. Sailkatu webgune publiko bateko 2023ko gertaera batzuetako hiru aurkikuntza hauek: (a) 18 × 18 pixeleko botoi bat, beste baten oso gertu; (b) bi urrats lehenago adierazitako helbidea berriro idaztera behartzen duen formulario bat; (c) sagua gainetik pasatzean bakarrik ikusten den eta tabuladorearekin fokua jasotzen ez duen botoi bat. Zein lotzen da WCAG 2.1eko irizpide batekin, eta zein 2.2ko irizpide berriekin bakarrik? EN 301 549 v3.2.1 arauarekin egiazta dezakezu.

Laburpena

  • Bereizi hiru geruza: legezko betebeharra (interpretazio juridikoa), erreferentziazko arau teknikoa (EN 301 549) eta W3Cren jarraibidea (WCAG 2.2, egungo jardunbide egoki gisa).
  • Finkatu idatziz gertaeren data, zerbitzu eta erakunde mota eta edozein kontratu edo baldintza-agiri, eta justifikatu esaldi batean erreferentziazko bertsioa; EN 301 549 v2.1.2 eta v3.2.1 arauek WCAG 2.1 A eta AAra igortzen dute.
  • A eta AA mailako sei irizpide berriak dira WCAG 2.2n, eta 4.1.1 beti betetzat jotzen da HTMLn: ez aurkeztu haiek barne hartzen ez zituen erreferentzia baten ez-betetze gisa, eta ez bihurtu AAA irizpideak eskakizun.
  • Salbuespen, bertsio alternatibo, arreta alternatibo edo zama neurrigabearen alegazioen aurrean, perituak gertaera tekniko egiaztagarriak ematen ditu, eta kalifikazioa dagokionari uzten dio.

Ikastaro honetako 7 ikasgai irakurri dituzu: ez itzazu galdu

Sortu zure kontua, gorde irakurri duzuna eta jarraitu ikastaroarekin, osorik:

  • Ikasgai honetako testa (3 galdera), ikasitakoa egiaztatzeko
  • Benetako orriekin egindako ariketa praktikoak
  • Zure aurrerapena gordeta: utzi zenuen lekutik jarraituko duzu, edozein gailutatik
  • Ikastaroaren egiaztagiria, orduekin, eta 7. mailako ziurtagiria azterketa gainditzen duzunean

Zure Google kontuarekin edo zure posta elektronikoarekin bakarrik sartzen zara. Ez duzu pasahitzik behar.

Matrikulatu · 7. maila (179 €)